Voeding, meer dan energie alleen

Functie van voeding

Waarom eten we? Omdat voeding energie levert? Dat klopt, maar voeding is veel meer dan alleen maar energie of calorieën. Eiwitten, koolhydraten en vetten in onze voeding leveren inderdaad energie, maar ook bouwstoffen voor ons lichaam. Voeding (echte voeding althans) bevat daarnaast ook allerlei micronutriënten, zoals vitaminen, mineralen en nog veel meer belangrijke voedingsstoffen.

Zonder calorieën

Vitamines en andere actieve voedingsstoffen leveren geen calorieën, maar hebben wel degelijk een breed scala aan functies in ons lichaam. Voor veel mensen ligt de focus op het tellen van calorieën wanneer ze op hun gewicht en/of gezondheid willen letten. Ons Westerse voedingspatroon leidt er vaak toe dat we te veel koolhydraten en ongezonde vetten eten en te weinig vitaminen en mineralen binnenkrijgen. Tekorten aan deze stoffen komen vaker voor dan we misschien denken, met zeer uiteenlopende klachten tot gevolg.
In veel gevallen ligt het probleem niet in teveel eten, maar in de samenstelling van de maaltijden. De behoefte aan de verschillende voedingsstoffen verschilt van persoon tot persoon, iedereen is immers anders.

Voedingstoffen belangrijker dan calorieën

Ik verbaas me er soms over als ik mensen hoor zeggen: “Ik sla de lunch vandaag over, want ik had al een stuk slagroomtaart van 350 calorieën vanmorgen, omdat een collega jarig is”. Slagroomtaart levert inderdaad energie, maar niet de voedingsstoffen die ons lichaam nodig heeft. Vitamine C of magnesium bijvoorbeeld, dat haal je niet uit een slagroomtaart. Tekorten aan essentiële voedingsstoffen komen in onze maatschappij veel voor, ondanks de overdaad aan verkrijgbare producten. Chips, koekjes, (light)frisdrank, ontbijtkoek, vetvrije tussendoortjes, cornflakes, etc. kunnen niet gerekend worden tot echte voeding.

Invloed op ons functioneren

Zonder de essentiële micronutriënten kunnen zelfs de calorieën niet optimaal ingezet worden als brandstof. Elk molecuul van voedsel draagt bij aan een aaneenschakeling van signalen en processen in ons lichaam. Ze zijn nodig voor de energieproductie, maar ook voor wondherstel, prikkeloverdracht in het zenuwstelsel, hormoonhuishouding, geestelijke prestaties, gemoedstoestand, immuunsysteem enzovoort. Naast voeding zijn natuurlijk ook andere factoren van invloed op deze processen, zoals onze gedachten, gevoelens, conditie van darm en andere organen en omgevingsfactoren. Als we iets lekkers ruiken, een positieve of een negatieve gedacht hebben, vrolijk en ontspannen zijn of bezorgd en gestrest, alles heeft invloed op onze spijsvertering en dus de opname van voedingsstoffen.

Wisselwerking

Het gaat verder dan alleen de inname van enkele vitamines of mineralen, het is uiteindelijk de synergie tussen voedingsstoffen die zorgt voor optimale resultaten. Zo vinden we in de natuur bijvoorbeeld geen losse vitamine C. Vitamine C komt onder andere voor in groente en dan in combinatie met bioflavonoïden. Deze stoffen zitten in de natuur niet voor niets bij elkaar, ze versterken elkaar, ze hebben elkaar nodig. Tevens hebben deze stoffen een bepaalde vorm in de natuur die ons lichaam kan herkennen en verwerken. Veel voedingssupplementen echter bevatten verbindingen van vitamines en mineralen die ons lichaam niet kan gebruiken en zelfs schadelijk kunnen zijn.

Stand-by

Als essentiële vitaminen en mineralen ontbreken in je voeding, kan je lichaam niet optimaal functioneren. Natuurlijk zal je het een lange tijd kunnen volhouden, het lichaam geeft niet zo maar op. Toch functioneren veel mensen op een soort “stand-by” stand. Deze mensen weten misschien niet eens hoe goed ze zich zouden kunnen voelen als ze voldoende juiste voedingsstoffen binnen zouden krijgen. Vaak hoor ik van cliënten dat ze het zo koud hebben tijdens hun pogingen om af te vallen of dat ze ‘s avonds niet kunnen slapen van de honger. Dit zijn tekenen van het lichaam dat het niet blij is en in de “spaarstand” komt. Afvallen zal dan een stuk lastiger worden. En bedenk eens wat de gevolgen voor allerlei processen in je lichaam zijn.

Prioriteiten

Tevens stelt ons lichaam z’n prioriteiten. Ter illustratie: Veel voedingsmiddelen hebben een verzurend effect op ons lichaam, behalve groente en fruit. Wanneer we te weinig groente en fruit en bijvoorbeeld te veel granen, suiker of zuivel eten, raakt ons lichaam gealarmeerd. Allerlei processen worden dan in gang gezet om de zuurgraad (pH) in het lichaam te herstellen. Hiervoor haalt het lichaam onder andere calcium uit botten en stikstof uit spieren. Het gevolg van een overwegend verzurende voeding zal op korte termijn weinig klachten geven, maar uiteindelijk zal de botontkalking en verlies van spiermassa toch z’n tol gaan eisen. Bij gebrek aan bepaalde stoffen moeten compromissen gemaakt worden, het lichaam kiest dan voor directe overleving en niet voor de gezondheid op de lange termijn.

In het kort

Voeding is veel meer dan alleen maar energie, voeding is de bron van leven. Elke hap die we eten biedt een kans om invloed uit te oefenen op onze gezondheid, de opbouw van ons lichaam, onze prestaties en ons geestelijke welzijn.

Muesli
Antinutriënten

1 Comment

Leave a Comment

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.